Życie w społeczeństwie

Wyspa Świętego Brendana, Wyspy Szczęśliwe, Thule, Antilia, Hy-Brasil. Wyspy, których nie ma. Miejsca, które przez stulecia funkcjonowały w zbiorowej wyobraźni jako cele wypraw, obiekty pragnień czy ucieleśnienia utopijnych wizji. W książce tej Antonio Musarra na nowo przygląda się ich fenomenowi.

Laporte w Historii gówna umiejętnie łączy wybrane wątki psychoanalityczne z historią pojmowaną jako „archeologia dyskursu”, tworząc w rezultacie świetną pracę antropologiczną. Pokazuje, skąd wzięło się skojarzenie poziomu cywilizacji ze stanem toalet, a także dociera do początków takich wyrażeń jak pecunia non olet czy cloaca maxima.

"There is no society", nie ma społeczeństwa. Słowa te wypowiedziała Margaret Thatcher w październiku 1987 roku. Ich sens szybko zrozumiały klasy dominujące Zachodu. Oznaczają one wielkie oderwanie się świata wyższych sfer, które, porzucając dobro wspólne, pogrążają kraje Zachodu w chaosie zrelatywizowanego społeczeństwa.

Pierwsza z serii trzech powieści autorstwa Constance Debré, byłej adwokat, córki wysoko urodzonej baskijskiej modelki i francuskiego dziennikarza z rodziny od pokoleń należącej do politycznego establishmentu. Play boy to dziennik kobiety, która odchodzi od męża, od doniosłego zawodu, porzuca rodzinę, życie pod stałym adresem, która przekreśla rodowód.

Rewolucja seksualna przyniosła nam wolność i pozwoliła zasmakować ekscytującej mieszanki swobody erotycznej oraz osobistej autonomii. Zgadza się? Otóż nie, jak przekonuje w swojej skłaniającej do refleksji książce Louise Perry. I choć powrót do obyczajów seksualnych panujących przed epoką lat sześćdziesiątych XX wieku nie byłby ani możliwy, ani pożądany, to zdaniem autorki, amoralny libertynizm, bezduszne odczarowanie postulowane przez liberalny feminizm oraz rozerotyzowanie współczesnej kultury przynoszą więcej strat niż korzyści.

Powstała w latach siedemdziesiątych opowieść o historii kontynentu od czasów odkrycia Kolumba aż po współczesność była jedną z pierwszych książek z dziedziny ekonomii politycznej, która została napisana z perspektywy wykluczonych i przegranych, tym samym zapoczątkowując popularny obecnie nurt „ludowej historii”, gdzie punktem wyjścia jest przeciętny obywatel, a nie wielkie procesy i epokowe zdarzenia.

Pedagogia uciśnionych – jedna z najważniejszych książek w zakresie nauk społecznych XX wieku – to przenikliwa analiza edukacji jako pola konfliktu, gdzie rozstrzyga się, kto ma prawo głosu, interpretowania rzeczywistości i decydowania o jej kształcie. 

To jedna z tych książek, które naprawdę powinien przeczytać każdy. Ta wyjątkowa historia Stanów Zjednoczonych opowiedziana jest z perspektywy jej ofiar: rdzennych amerykanów, czarnych, robotników, kobiet, imigrantów i biednych.

Howard Zinn ze skrupulatnością i swadą opisał wszystko to, o czym Amerykanie czasem woleliby nie pamiętać, ale o czym zapomnieć nie powinniśmy nigdy. Ludową historię Stanów Zjednoczonych czyta się jak kryminał.

Książka została poprzedzona wstępem Artura Domosławskiego.

Czy dramaty Szekspira mogą być kluczem do zrozumienia współczesnego świata – bezwzględnego dążenia ludzi do władzy i bogactwa, fatalnej skłonności do przemocy? Maciej Gdula przekonuje, że tak. W jego odczytaniu Szekspir, świadomy destrukcyjnych sił człowieka, uczy nas jednak przede wszystkim, jak uniknąć tragedii. Największy pisarz wszech czasów sprzeciwia się sceptycyzmowi i podejrzliwości, by przedłożyć nad nie siłę, dzięki której ludzie zdolni są przebaczać, wyzwalać się ze strachu i odbudowywać relacje z innymi.

W centrum książki Marty Lisok znajduje się zapach – medium długo spychane na margines (nie tylko) historii sztuki. To książka o sztuce po epoce dominacji oka: o doświadczeniach, których nie da się łatwo zobaczyć, sfotografować ani zamknąć w obrazie. Zapach działa inaczej – przenika, przywołuje wspomnienia, drażni, miesza porządki. Staje się sposobem mówienia o współzależności i kruchości wspólnego świata.

Gender Is Over to opowieść zza kulis warszawskiej sceny artystycznej w drugiej dekadzie XXI wieku: w czasach, gdy w Polsce nasilał się nacjonalizm, a świat kultury coraz bardziej otwierał się na queer. Gender Is Over przeplata język historii sztuki z językiem afektu i ciała.

Przez dekady kierunek integracji europejskiej wydawał się wyznaczony przez precyzyjny, neoliberalny dogmatyzm: wspólny rynek, zacieranie granic i budowa technokratycznej potęgi. Dziś jednak ten metaforyczny kompas sprawia wrażenie nie tylko rozregulowanego, ale wręcz utraconego. W przestrzeni publicznej pojawiają się głosy o braku demokratycznej legitymacji Brukseli, czy uleganie lobbingowi korporacyjnego, ale jednocześnie usłyszeć można o postępie w zakresie praw pracowniczych, obronności czy ochrony klimatu.

Książka Artura Troosta to wnikliwa analiza skomplikowanej relacji między europejską lewicą a Unią Europejską. Autor szczegółowo opisuje ewolucję postaw progresywnych ugrupowań, przechodząc od historycznego udziału w budowie wspólnoty, przez obecne rozczarowanie jej neoliberalnym kursem, aż po wizje przyszłych reform.

Ta książka to nie solowa aria, lecz zespół kobiecych głosów: bibliotekarek, żołnierek, aktywistek i prawniczek.

Kiedy Rosja rozpoczęła inwazję na pełną skalę, Wiktoria Amelina, ukraińska powieściopisarka i poetka stała się badaczką zbrodni wojennych. Dokumentowała ruiny szkół, ośrodków kultury oraz zbierała zeznania ocalałych i świadków okrucieństw. Jej zapiski odzwierciedlają osobiste przeżycia terroru, ale niosą ze sobą głębokie przesłanie: konieczność widzenia poszczególnych istot ludzkich, nieodwracania wzroku od cierpienia.