Katalog

Ostatni biały kraj to najbardziej przystępna i najmniej myląca tropy książka Ilony Witkowskiej. Trochę zabawy przy disco polo, trochę w wojnę, trochę z matką, z psem, z językiem i jeszcze trochę z uzgodnioną rzeczywistością. Nie trzeba mieć ustalonego zdania, czy te zabawy są wesołe, czy raczej prowadzą wszystkich uczestników do upadku jak prastara, a wciąż grana, gra w kółko graniaste. Jak konkluduje sama Witkowska: „ostatni biały kraj / oto tutaj / mamy obecność”. Tylko tyle czy aż tyle?

Wśród wielu możliwych odczytań najnowszy tom Marcina Czerkasowa wydaje się być również głosem pokolenia, które zachowując krytyczny dystans wobec narastającej złożoności aktualnego świata przeżyć, schyłków i kryzysów, a także przybierającej coraz wyraźniej na sile entropii, wciąż usiłuje w jakiś sposób funkcjonować na pozycji usytuowanej „wewnątrz króliczej nory”. Jak pisze Czerkasow: „przyszliśmy na świat w szczelinie”.

Fakty tysiąca i jednej nocy Oliwii Stępień to zapis życia pod presją choroby i stygmatyzacji. Wiersze przywołują wspomnienie dziecka czekającego na tani obiad w karczmie, nastolatki z zeszytem do notowania przewinień matki, pacjentki, która zna wszystkie kody ICD i nazwy dziesiątek neuroleptyków.

Jest rok 1994. W pewnej wiosce w Karyntii, na dalekim południu Austrii, u podnóża gór, narratorka ukrywa się pod ciężarówką, obserwując ludzi kręcących się po podwórzu. Ma jedenaście lat i właśnie gra w chowanego ze swoją przyjaciółką, Lucą, w której jest zakochana. Będzie musiała się z nią pożegnać, bo jej matka realizuje właśnie marzenie o ucieczce z dusznej prowincji. Dziewczynka chowa się i patrzy. Wsłuchuje się w tajemnicze historie, opowiada. Dzięki niej poznajemy absurdalny, śmieszny, ale też niebezpieczny, patriarchalny świat, miejsce, w którym na zakrystii dzieją się bardzo złe rzeczy i gdzie prawdziwa miłość jest zakazana.

Bohaterka powieści mokre wilgotne pragnie rozebrać się ze wszystkiego, w co ubrał ją świat. Chce wyróżnić swój indywidualny zapis poprzez ciało. Przechodząc metamorfozy, odkrywa seksualność na różnych etapach dorastania, wszystkie są częścią doświadczania własnej niezależności. 

Powieść lawiruje między seksualnością a śmiercią. Euforia doświadczania seksualnego miesza się tu z dysforią utraty, tworząc unikalną przestrzeń czasową. Język podąża za ciałem, przekraczając granice jakichkolwiek podziałów, stąd nie ma miejsca na tabu, jest miejsce na nieskrępowane zmysły i czucie.

Autorzy prowadzą czytelnika ulicami i dzielnicami miasta jak podczas najlepszego spaceru: żywym językiem i czułością dla detali, które na co dzień umykają. To przewodnik o Warszawie widzianej z wielu perspektyw: od elegancji śródmiejskich fasad po opowieści o wojennych bliznach, odbudowie, modernistycznych ikonach i miejscach, gdzie historia ociera się o współczesne miejskie legendy.

jak umierają słonie duże i ciężkie? to opowieść o ciężarze, którego nie da się unieść i czułości, której nie wolno zgubić.
Co zrobić, gdy w szkolnym zeszycie zamiast zwykłego „my dad is…” trzeba dopisać „dead”?

Szawarwa to opowieść o mieście przestawionym jak sylaby w jego własnej nazwie: niby tym samym, a jednak obcym. Taka, po której trudniej patrzeć na Warszawę tymi samymi oczami.

Moses Aloetta – znany z Samotnych londyńczyków przybysz z Trynidadu, wieloletni mieszkaniec sutereny, przewodnik znajomków po urzędach i angielskich zwyczajach – w końcu ziszcza swoje marzenie: awansuje w hierarchii społecznej. Okazyjnie nabywa rozpadającą się kamienicę i sam zostaje landlordem. Teraz to on mieszka w apartamencie na najwyższym piętrze i to on wynajmuje innym pokoje.

Powstała w latach siedemdziesiątych opowieść o historii kontynentu od czasów odkrycia Kolumba aż po współczesność była jedną z pierwszych książek z dziedziny ekonomii politycznej, która została napisana z perspektywy wykluczonych i przegranych, tym samym zapoczątkowując popularny obecnie nurt „ludowej historii”, gdzie punktem wyjścia jest przeciętny obywatel, a nie wielkie procesy i epokowe zdarzenia.

Dorota Kozińska od wielu lat odwiedza domy operowe, jeżdżąc po całej Europie w poszukiwaniu wybitnych spektakli, odkrywczych inscenizacji i doskonałych głosów. Z tak samo wysokimi oczekiwaniami i podobną wrażliwością podchodzi do architektury jako przestrzeni spektaklu. W książce „Dom, w którym śpiewa” Kozińska opisuje 31 teatrów spośród wielu, które poznała w trakcie swoich operowych wędrówek. Wybór jest osobisty i autorski, co sprawia, że książka nie przypomina podręcznika historii architektury teatralnej ani przewodnika po najsłynniejszych budowlach. 

Przypadek F. to subtelna analiza gaslightingu, napisana na długo przed tym, zanim pojęcie to zadomowiło się w naszych umysłach. Przede wszystkim jednak – w swojej fragmentarycznej, rwanej formie – to najpełniejsza literacka opowieść o traumie, jaką kiedykolwiek stworzono.

Zbiór scenariuszy Ingmara Bergmana, które z różnych powodów nie doczekały się sfilmowania. Jest to pierwsze polskie wydanie tych dzieł. Wydanie zawiera posłowie przetłumaczone z wydania szwedzkiego autorstwa Maaret Koskinen. Autorem tłumaczenia jest Tadeusz Szczepański, autor monografii o Ingmarze Bergmanie.

Widzi mozaikę siedlisk i krajobrazów: słonawych lagun, piaszczystych plaż, wydm, klifów oraz skalistych archipelagów. Podąża wzrokiem za kluczami migrujących ptaków, a potem zagląda pod wodę, do świata morświnów, a także większych waleni, które czasem nadpływają w te strony. Wędruje po zamarzniętej zatoce, wchodzi do latarni morskich i studiuje trasy słynnych wypraw. Wreszcie dociera tam, gdzie granice morza i lądu się zacierają – czy to za sprawą niepowstrzymanych sił geologii, czy wyłącznie ludzkiej fantazji.